W 2008 roku studenci Koła Naukowego Biologów Terenowych Uniwersytetu Warszawskiego i KN Studentów Międzywydziałowych Studiów Ochrony Środowiska UW we współpracy z Norbertem Miśtalem, korzystając z pomocy Klubu Przyrodników Regionu Radomskiego i Muzeum Okręgowego w Radomiu prowadzili na terenie Radomia badania populacji dzierlatki.

W marcu i kwietniu przeprowadziliśmy kontrolę preferowanych przez ten gatunek siedlisk: blokowisk, terenów ruderalnych, nieużytków, terenów wzdłuż głównych tras komunikacyjnych. Od kwietnia do sierpnia w każdej połówce miesiąca przeprowadzaliśmy kontrolę osiedli, na których stwierdzono występowanie dzierlatki.

Stwierdziliśmy następująca liczebność dzierlatki, na czterech stanowiskach:

  • osiedle Michałów     1 para
  • os. Gołębiów II        3 pary
  • os. Prędocinek         3 pary
  • os. Południe            5-6 par

Potwierdzono większość stanowisk znanych z lat 2005-2007. Nie stwierdzono ptaków na znanym z 2006 roku, stanowisku na Zamłyniu. Nie znaleźliśmy nowych stanowisk.

Dzierlatka w Radomiu zasiedla blokowiska z "wielkiej płyty". Mimo, że z blokowiskami od strony przedmieść sąsiadują rozległe nieużytki dzierlatki chętniej zasiedlają wnętrza zabudowy. Na osiedlach preferują rozległe tereny pozbawione drzew (boiska, nieużytki, tereny rekreacyjne). Nie stwierdziliśmy jej występowania na parkingach wokół centrów handlowych.

Na miejsce do założenia gniazda dzierlatki wybierają chętnie tereny regularnie wykaszane, co sprawia, że wiele lęgów jest niszczonych w czasie koszenia i grabienia. Z obserwacji wynika, że jest to główna przyczyna strat w lęgach. Dzięki naszym interwencjom udało się uratować od zniszczenia część gniazd. Wnioski z badań w istotny sposób przyczyniły się do sformułowania założeń projektu Klubu Przyrodników Regionu Radomskiego  "Radom – ostoja dzierlatki na Mazowszu – I etap".

Łukasz Stępień